Paradoksalna zależność: języki bardziej zróżnicowane tam, gdzie mniej zróżnicowane geny

6 maja 2026, 07:31

Ludzkie języki w niezwykłym stopniu różnią się między sobą. Jedne stawiają czasownik na początku zdania, inne na końcu, jeszcze inne w środku. Jedne posługują się tonami, inne nie. Jedne opisują „palec” i „dłoń” tym samym słowem, inne mają odrębne pojęcia. Dlaczego ta różnorodność jest tak nierównomiernie rozłożona na mapie świata? Dlaczego jedne regiony są prawdziwymi mozaikami językowymi, a w innych dominuje jeden wzorzec? Odpowiedź, jak pokazują badania opublikowane właśnie na łamach PNAS, tkwi w genetyce mieszkańców poszczególnych obszarów.



Psy rozpoznają różne ludzkie emocje

14 sierpnia 2026, 07:08

Najnowsze badania, opublikowane w iScience dostarczyły jednych z najlepszych dowodów, że psy nie tylko rozpoznają ludzkie emocje po wyrazie twarzy, ale ich poziom identyfikacji ludzkich emocji wykracza poza prosty podział na „dobre” i „złe” nastawienie człowieka. Zespół pod kierownictwem Raúla Hernándeza-Péreza i Laury V. Cuayi z Uniwersytetu Wiedeńskiego przeprowadził dwa eksperymenty z użyciem funkcjonalnego rezonansu magnetycznego (fMRI) u w pełni przytomnych psów.


Badanie oka pomoże wykryć Alzheimera

23 lipca 2006, 15:53

Wczesne objawy demencji mogą być wykrywane za pomocą prostego badania oka, podobnie jak zmiany cukrzycowe (neuropatia cukrzycowa) czy podwyższone ciśnienie w gałce ocznej.


Długotrwały wpływ chemioterapii na mózg

5 października 2006, 17:37

Chemioterapia powoduje zmiany w metabolizmie i przepływie krwi przez mózg, które mogą się utrzymywać nawet przez 10 lat.


Co zrobić z przesuszonymi stopami?

14 stycznia 2007, 18:21

Z nadejściem zimy wiele osób zaczyna mieć problem z przesuszoną skórą stóp, co nie tylko brzydko wygląda, ale często boli. Z pęknięć sączy się krew, a każdy krok staje się udręką...


Reinkarnacja to błąd pamięciowy

10 kwietnia 2007, 10:41

U osób wierzących w reinkarnację występują określone błędy pamięciowe. Do badań zwerbowano ludzi, którzy po sesji hipnoterapeutycznej zaczęli wierzyć, że w przeszłości żyli już w innych wcieleniach.  


Kobiety lubią mięśniaków

10 lipca 2007, 13:14

Muskularni młodzi mężczyźni mają więcej partnerek seksualnych niż ich mniej okazale umięśnieni koledzy.


© Georgia Institute of Technology

Wystarczy podmuchać

15 listopada 2007, 23:54

Nie ustają eksperymenty z nowymi sposobami obsługi komputera. Jednak mimo iż próbowano już sterować elektronicznymi urządzeniami za pomocą wstrząsów, gestów wykonywanych przed kamerą, czy nawet myśli, wciąż najlepiej sprawdzają się zwykła myszka i klawiatura.


© corazón girllicencja: Creative Commons

Uspołecznienie wspiera inteligencję

21 lutego 2008, 11:42

Czy bycie zwierzęciem społecznym pomaga w jakiś sposób naszej inteligencji? Oscar Ybarra i zespół z University of Michigan postanowili przetestować hipotezy postulujące związki między kontaktami interpersonalnymi a poprawą funkcjonowania poznawczego (Personality and Social Psychology Bulletin). W całej serii eksperymentów naukowcy porównywali poziom działania z częstością kontaktów społecznych.


iPhone© shapeshift

Gadżety groźne dla Sieci

9 maja 2008, 10:37

Zdaniem Jonathana Zittraina, profesora z Oxford University, rosnąca popularność takich gadżetów jak iPhone, Blackberry czy Xbox zagraża Internetowi. W swojej książce "The Future of the Internet and How to Stop It" profesor pisze, że tego typu "sterylne" - jak je nazywa - urządzenia, zabijają kreatywność i zmieniają internautów w pasywnych użytkowników technologii.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy